FR

De grote lijnen van de geschiedenis van onze vzw

140 jaar inclusie, solidariteit en vriendschap!

Ontstaan van de vzw

1885: Léonard SIMONON (1827-1906), die zelf blind is, richt in de Rue du Peuple in Ghlin een privéschool voor blinde kinderen op.

Zij krijgen hier niet alleen basisonderwijs, maar ook een opleiding voor aangepaste beroepen (manden maken, stoelen matten en overmatten, piano’s stemmen, breien, weven). Veel middelen heeft de school niet en al snel kampt ze met materiële en financiële problemen. Om het Speciaal Instituut voor Blinden van Ghlin te redden, doet Léonard SIMONON een beroep op de vrijgevigheid van de bevolking.

In 1921 wordt de Provincie eigenaar van de school. De verstandhouding met het Medisch-pedagogisch instituut (MPI) en het Centre Provincial d’Enseignement Spécialisé de Mons (CPESM – Provinciaal Centrum voor bijzonder onderwijs van Bergen) is nog steeds uitstekend.

1929: Oprichting van de vzw “Federaal Werk De Vrienden der Blinden”

In 1946 richt de vzw in Ghlin het eerste Opleidingscentrum voor blindengeleidehonden van België op.

1947-48: De vereniging begint aan een nieuw hoofdstuk en vestigt zich in het provinciaal domein “Le Château de la Barrière”. Ze breidt haar activiteiten uit en verleent materiële en financiële steun om de oud-leerlingen te helpen bij hun sociale en professionele integratie.

Verder richt ze ook een te huis op, waar blinde slachtoffers van een arbeidsongeval en blinde oorlogsslachtoffers terechtkunnen.

Vanaf de jarenvijftig wordt het dienstenaanbod in het zuiden en het centrum van het land nogverder uitgewerkt en het wordt ook in het Vlaams Gewest ontwikkeld.

Het Orthoptisch Centrum wordt opgericht onder de leiding van de vermaarde oogarts Georges Sevrin en heeft tot doel om bij slechtziende patiënten de residuele visuele functies optimaal te benutten.

In de decennia die volgen, blijft de vzw haar opdrachten verder ontwikkelen en werkt ze nog actiever aan haar naamsbekendheid om fondsen te werven en de begeleiding van haar begunstigden te promoten.

Verdere ontwikkeling

1965: Oprichting op de provinciale site van een beschutte werkplaats voor de bezigheidsactiviteiten.

1966: Bouw van een tehuis voor blinde volwassenen vanaf 18 jaar, de “grote familie” genoemd. Het is gevestigd inde Rue de la Barrière, in het gehucht “Le Chateau rouge”.

1973: Lancering van het departement “sport en cultuur”, waarin Willy Mercier (1938-2016) een belangrijke rol zal spelen als ambassadeur van de vzw. Ten gevolge van een netvliesdegeneratie is Willy Mercier al van bij zijn geboorte slechtziend en vanaf zijn 35e is hij volledig blind. Ondanks zijn handicap blijft Willy zijn beroep van godsdienstleraar uitoefenen. Hij blinkt ook uit op sportief vlak en behaalt verschillende prijzen, waaronder een medaille op de Olympische Spelen van Lillehammer, in het alpineskiën.

1974: Bouw van een nieuw gebouw voor de beschutte werkplaats.

1978: Het tehuis wordt uitgebreid en heet voortaan het Medisch-pedagogisch instituut (MPI), waar 50 volwassenen met een visuele beperking opgevangen worden en gehuisvest zijn. Het wordt feestelijk geopend door Prinses Paola, van wie het instituut zijn naam krijgt.

1984: Uitbreiding van de Sociale dienst met een vertegenwoordiging in elk van de provincies.

1989: Bouw in Ghlin van een opvangpaviljoen en een gloednieuw Opleidingscentrum voor blindengeleidehonden.

1991: De Raad van Bestuur van de vzw beslist om zich in Vlaanderen te vestigen en schaft in Koksijde een boerderij met verschillende hectaren grond aan.

1995: De beschutte werkplaats krijgt een nieuwe naam en heet voortaan Maatwerkbedrijf; ook de werkingsmodus wordtherzien en er komen echte arbeidsovereenkomsten.

1996: Ons tweede Opleidingscentrum voor blindengeleidehonden opent zijn deuren in het Vlaamse Gewest. Deze vestiging van “De Vrienden der Blinden” wordt in 1997 plechtig geopend in aanwezigheid van Prins Laurent en Gravin Madeleine d’Oultremont.

1998: Het MPI moet in twee afzonderlijke entiteiten opgesplitst worden en verandert van naam. Het wordt de Residentiële Dienst voor Volwassenen na de oprichting in 1995 van het AWIPH, dat ondertussen “AVIQ” heet.

2000: Willy Mercier lanceert audiodescriptie– commentaren rechtstreeks geïntegreerd in de geluidsband van een film – zodat een hoofdtelefoon niet langer nodig is: een primeur voor België!

2003: Oprichting van het Centrum voor Functionele Revalidatie, dat informatie verstrekt aan mensen met een visuele beperking en hun familie, advies geeft en gespecialiseerde leerdiensten aanbiedt, onder meer om hun mobiliteit te verbeteren en hen in hun dagelijks leven behendiger te maken.

In 2004 wordt de dienst in twee entiteiten opgesplitst:

  • Een Centrum voor Functionele Revalidatie (gesubsidieerd door het RIZIV, het Rijksinstituut voor Ziekte- en Invaliditeitsverzekering). Ter aanvulling van het CFR richt het Centrum voor Slechtziendheid zich tot iedereen die met een oogaandoening kampt, maar niet voldoet aan de voorwaarden die door het RIZIV voorzien zijn.
  • Ebegeleidingsdienst met de naam SASAMa(Specifieke Begeleidingsdienst voor Blinden en Slechtzienden),esubsidieerd door het Agence Wallonne pour l’Intégration des Personnesandicapées.

Van 2006 tot nu...

2006-2009: De werken voor het Rusthuis voor Ouderen (RVO) gaan van start. Het opent zijn deuren in oktober 2009 en wordt in 2013 de “Stichting Gravin Madeleine d’Oultremont”.

2015: Als Éric Balate voorzitter wordt, wordt de vzw in verschillende diensten opgesplitst, om zo nog beter te kunnen inspelen op de noden van de begunstigden.

2016: Oprichting van de Wetenschappelijke Raad onder het voorzitterschap van professor Jean Ducobu.

2018: Het Maatwerkbedrijf krijgt een nieuwe naam en heet voortaan “Les Ateliers de Mons”.

2019-2021: De Residentiële Dienst voor Volwassenen bouwt een gloednieuw gebouw, dat in september 2021 feestelijk wordt geopend in aanwezigheid van Minister Christie Morreale.

2021: De Wetenschappelijke Raad lanceert samen met UMONS een Universitaire leerstoel in slechtziendheid.

2022: De Residentiële Dienst voor Volwassenen krijgt er zes bedden bij en kiest voor de naam Residentiële Dienst voor Volwassenen “De Vrienden der Blinden en Slechtzienden”.

Gedurende al die jaren is de vereniging haar werkterrein blijven uitbreiden:

  • Interventie in het wetenschappelijk onderzoek op het domein van de oftalmologie en de pedagogie
  • Ontwikkeling van het Brailletranscriptiecentrum, lancering van sociale landbouw en vernietiging van vertrouwelijke documenten in Les Ateliers de Mons;
  • Ontwikkeling van audiodescriptie en beter toegankelijke sport- en cultuuractiviteiten
  • Opleiding van professionals in verband met de toegankelijkheid van werk en de sensibilisering van de bedrijfswereld voor de aanwerving van mensen met een visuele beperking, ...

2025-26: De vzw investeert in een stuk grond in het bedrijfspark Initialis van Bergen en bouwt een gloednieuw gebouw dat 100% aangepast is voor de activiteiten die Les Ateliers de Mons op het domein van de sociale economie uitoefenen.